Doujinshi

Doujinshi nedir?

Japoncada "aynı ilgi alanını paylaşan kafa dengi kişilerin (doujin) çıkardığı bağımsız yayın (shi)" anlamına gelir. Manga ve anime kültüründe; amatör veya profesyonel çizerlerin kendi imkanlarıyla yayımladıkları, genellikle popüler serilerin parodilerini (fan-art) veya tamamen orijinal hikayeleri barındıran bağımsız çizgi romanlara verilen isimdir.

Kelime Kökeni ve Edebi Geçmişi

Sanılanın aksine doujinshi kelimesi anime ve manga dünyasına özgü bir icat değildir. Kökleri Japonya'nın Meiji dönemine kadar uzanır. O yıllarda belli bir edebi akımı benimseyen yazarların, büyük yayınevlerinden bağımsız olarak kendi aralarında bastıkları edebi dergilere bu isim verilirdi. Günümüzde ise bu terim, modern otaku kültürünün en büyük üretim gücünü temsil eder.

Otaku Kültürü, "Circle"lar ve Comiket

(Ç.N: İnternette okuduğunuz o alternatif sonlar veya yan hikayeler var ya, işte onların %90'ı doujinshi'dir!) Doujinshi üreten yazar ve çizer gruplarına, tek kişiden oluşsalar bile Circle (サークル) adı verilir. Çağdaş doujinshi dünyası, devasa bir hayran (fan) kültürüyle özdeşleşmiştir. Bu bağımsız eserler, her yıl Tokyo'da düzenlenen ve yüz binlerce kişinin katıldığı efsanevi Comiket (Comic Market) gibi çizgi roman pazarlarında toptan satılır. Günümüzde ise fiziksel satışların yanı sıra DLsite, BOOTH ve Toranoana gibi dijital platformlar üzerinden milyonlarca kopyalık devasa bir e-ticaret hacmine ulaşmışlardır.

Kalite: Sadece Bir "Fanzin" mi?

Batı dünyasındaki "fanzin" (hayran dergisi) kavramıyla sıkça karşılaştırılsalar da, manga doujinshi'lerinin kalitesi dudak uçuklatıcı seviyelerde olabilir. Çoğu amatör ruhla çizilmiş olsa da, önemli bir kısmı profesyonel mangaları aratmayacak kalitededir. Bazı çizerler sadece Comiket'te veya dijital platformlarda on binlerce kopya satarak hayatlarını yalnızca doujinshi çizerek kazanırlar.

Amatörlükten Profesyonelliğe (ve Tam Tersi!)

Doujinshi dünyası, Japon manga endüstrisinin en büyük yetenek avı sahasıdır. Popüler doujinshi sanatçıları, yayınevleri tarafından keşfedilerek genelde profesyonel mangaka olurlar.

• Efsanevi Örnekler: Gunsmith Catsin çizeri Kenichi Sonoda ve Zetsuai 1989 'un çizeri Minami Ozaki kariyerlerine doujinshi ile başlamıştır. Günümüzün devasa markaları olan CLAMP (Cardcaptor Sakura) ve Type-Moon (Fate serisi) da aslında işe küçük birer doujinshi circle 'ı olarak başlamışlardır.

Madalyonun bir de diğer yüzü vardır: Profesyonel mangakaların gizli dünyası! Kazushi Hagiwara (Bastard!!) ve Reach Ueshiba (Mysterious Girlfriend X) gibi pek çok ünlü profesyonel çizerin, sahte isimler (mahlaslar) kullanarak ana akım dergilerde çizemedikleri yetişkin içerikleri veya kendi eserlerinin absürt parodilerini doujinshi olarak yayımladıkları bilinen bir gerçektir.